Σε διαβούλευση ο Κώδικας Εναλλακτικής Επίλυσης Διαφορών

Στην επίλυση διαφορών, χωρίς πολυετείς διαδικασίες αποσκοπεί ο νέος Κώδικας Εναλλακτικής Επίλυσης Διαφορών που θα βρίσκεται υπό διαβούλευση ως τις 24 Σεπτεμβρίου και χαρακτηρίζεται ως ιδιαίτερα σημαντικούς για δήμους και Περιφέρειας που εκτελούν μεγάλα έργα, μελέτες και συμβάσεις υπηρεσιών, ή χειρίζονται κτηματολογικές διαφορές, αξιώσεις αποζημίωσης και συμβάσεις ιδιωτικού δικαίου.

Ο νέος Κώδικας που επιχειρεί να συγκεντρώσει σε ένα ενιαίο θεσμικό πλαίσιο τις διαδικασίες διαιτησίας και δικαστικής διαμεσολάβησης, εισάγει ένα νέο σύστημα υποχρεωτικής προδικαστικής προσφυγής σε εναλλακτικές μορφές επίλυσης, αναμορφώνει συνολικά τη διαιτησία και τη διαμεσολάβηση, θεσπίζει ειδικές μορφές διαμεσολάβησης και περιλαμβάνει ειδικές διατάξεις που αφορούν άμεσα και τους ΟΤΑ και τα ΝΠΔΔ αυτών.

Σύμφωνα με το ίδιο το σχέδιο νόμου, σκοπός του νέου Κώδικα είναι η προστασία των δικαιωμάτων των μερών, η ενίσχυση της εμπιστοσύνης στις σχετικές διαδικασίες και η αποσυμφόρηση των δικαστηρίων με την ταχύτερη απονομή της δικαιοσύνης.

Ένα από τα νέα στοιχεία του Κώδικα είναι ότι επιχειρεί να συσχετίσει τη μέθοδο επίλυσης με το ύψος και τη φύση της διαφοράς.

Για διαφορές αξίας έως 250.000 ευρώ προκρίνεται η διαμεσολάβηση ή η δικαστική μεσολάβηση.

Για διαφορές άνω των 250.000 ευρώ, καθώς και για υποθέσεις ιδιαίτερης τεχνικής πολυπλοκότητας, διεθνούς χαρακτήρα ή με ανάγκη διεθνούς εκτελεστότητας, προκρίνεται η διαιτησία. Υποχρεωτική προσφυγή πριν από το δικαστήριο

Ιδιαίτερη σημασία έχει το νέο καθεστώς της υποχρεωτικής προδικαστικής προσφυγής, καθώς η αγωγή δεν μπορεί να συζητηθεί ενώπιον πολιτικού δικαστηρίου αν δεν έχει προηγηθεί είτε διαμεσολάβηση είτε δικαστική μεσολάβηση.

Μάλιστα, για την επιτάχυνση των διαδικασιών, το επισπεύδον μέρος προσκαλεί το άλλο μέρος, το οποίο έχει 15 ημέρες να απαντήσει εάν αποδέχεται την προτεινόμενη διαδικασία. Η εισαγωγική συνεδρία πρέπει στη συνέχεια να ολοκληρωθεί μέσα σε 20 ημέρες από τη λήξη της συγκεκριμένης προθεσμίας.

Να σημειωθεί ότι η αδικαιολόγητη μη προσέλευση μπορεί να επιφέρει χρηματική κύρωση από 100 έως 1.000 ευρώ, ενώ για την κτηματολογική διαμεσολάβηση το κατώτατο ποσό ανεβαίνει στα 500 ευρώ.

Για την Αυτοδιοίκηση, ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το πεδίο εφαρμογής της διαμεσολάβησης όπου περιλαμβάνονται ρητά:

• οι διαφορές από συμβάσεις ιδιωτικού δικαίου στις οποίες συμβαλλόμενος είναι το Δημόσιο, ΝΠΔΔ ή φορέας της Γενικής Κυβέρνησης,
• αξιώσεις αποζημίωσης κατά ΟΤΑ ή ΝΠΔΔ,
• διαφορές με δημόσιες επιχειρήσεις και οργανισμούς,
• καθώς και κτηματολογικές διαφορές μεταξύ ιδιωτών και του Δημοσίου, ΟΤΑ ή ΝΠΔΔ.

Αυτό σημαίνει ότι η εναλλακτική επίλυση διαφορών μπορεί πλέον να αποκτήσει πολύ μεγαλύτερη πρακτική σημασία για τις νομικές υπηρεσίες των Δήμων και των Περιφερειών, ιδιαίτερα σε υποθέσεις αποζημιώσεων, περιουσίας και Κτηματολογίου.

Ακόμη πιο συγκεκριμένο είναι το πλαίσιο για την κτηματολογική διαμεσολάβηση, όπου όΌταν εναγόμενος είναι Δήμος, Περιφέρεια ή ΝΠΔΔ, ο φορέας συμμετέχει υποχρεωτικά στην εισαγωγική συνεδρία και εκπροσωπείται από νομικό σύμβουλο.

Όπως επισημαίνεται, πρόκειται για ρύθμιση με άμεσο ενδιαφέρον για την ακίνητη περιουσία των δήμων, καθώς καθιστά τη διαμεσολάβηση ενδιάμεσο υποχρεωτικό στάδιο πριν από την πλήρη δικαστική αντιδικία στις συγκεκριμένες υποθέσεις.