Τη δημιουργία ενός μηχανισμού αντιμετώπισης του προβλήματος της λειψυδρίας στη Θεσσαλία που είναι τόσο έντονο ώστε να χρειάζεται η ένταξη ολόκληρης της περιοχής σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, ζητά ο Δημήτρης Κουρέτας από τον πρωθυπουργό.

Ο περιφερειάρχης Θεσσαλίας, στην επιστολή που έστειλε στον Κυριάκο Μητσοτάκη, σημειώνει ότι η Περιφέρεια βρίσκεται πραγματικά σε κατάσταση «έκτακτης ανάγκης», η οποία απαιτεί την εφαρμογή πολιτικών με επαρκείς πόρους και συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα για τη θωράκισή της και την προστασία του περιβάλλοντος και της πρωτογενούς παραγωγής.

Στην επιστολή του προς τον πρωθυπουργό, τον Υπουργό Περιβάλλοντος & Ενέργειας Στ. Παπασταύρου και την Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας & Υδάτων ΡΑΑΕΥ, ο Δ. Κουρέτας αναφέρει:

«Στην Περιφέρεια Θεσσαλίας παρακολουθούμε πολύ προσεκτικά και με σεβασμό την προσπάθεια της κυβέρνησης να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις που δημιουργούνται από τα συχνά επαναλαμβανόμενα τα τελευταία χρόνια φαινόμενα λειψυδρίας στη χώρα. Παρακολουθούμε επίσης με ενδιαφέρον τις ενέργειες υλοποίησης ενός καλά επεξεργασμένου σχεδιασμού ώστε να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά το μείζον πρόβλημα διασφάλισης ισχυρών αποθεμάτων νερού για τις ανάγκες ύδρευσης της Αττικής.

Όπως καλά γνωρίζετε, ανάλογα και εξίσου σοβαρά προβλήματα στον τομέα των υδάτων αντιμετωπίζει και η Θεσσαλία. Η διαχρονική αδυναμία αποτελεσματικής αντιμετώπισης της λειψυδρίας – ξηρασίας στις διαμορφούμενες συνθήκες κλιματικής κρίσης επιδείνωσαν και όξυναν τα προβλήματα.

Και το κυριότερο είναι πώς ενώ πολλοί εκλαμβάνουν το θέμα ως αμιγώς «αρδευτικό» ή «παραγωγικό», στην πραγματικότητα υποτιμούν ή παρακάμπτουν την οικολογική του διάσταση και την επικείμενη καταστροφική ξηρασία στην οποία με μαθηματική ακρίβεια οδηγούμαστε στον βαθμό που παραμένουν ή/και αυξάνονται τα υδατικά ελλείμματα στο Υδατικό Διαμέρισμα Θεσσαλίας (ΥΔΘ). Χωρίς καμία αμφιβολία η περιοχή μας βρίσκεται πραγματικά σε κατάσταση «έκτακτης ανάγκης».

Ειδικότερα, οι ακραίες καιρικές συνθήκες που επικράτησαν την τελευταία χρονιά στη Θεσσαλία (παρατεταμένος καύσωνας – υψηλές θερμοκρασίες) οδήγησαν στην αντίστοιχη αύξηση των αναγκών σε αρδευτικό νερό.

Όπως ήταν φυσικό παρατηρήθηκε και σημαντική μείωση των αποθεμάτων νερού και ειδικά στους δύο και μοναδικούς αξιόλογου όγκου ταμιευτήρες που διαθέτουμε, δηλαδή των Ταυρωπού (Λίμνη Πλαστήρα) και Σμοκόβου.

Οι έκτακτες αυτές συνθήκες δημιούργησαν σοβαρά προβλήματα στην διαχείριση του νερού και μάλιστα στην πιο κρίσιμη φάση της αρδευτικής περιόδου που θεωρείται καθοριστική για την ομαλή ανάπτυξη των καλλιεργειών.

Για μία ακόμη φορά, όπως ήταν φυσικό, η τεράστια έλλειψη αποθεμάτων επιφανειακών υδάτων ήταν αδύνατο να αντιμετωπισθεί με τον περιορισμένο όγκο νερού του υδροηλεκτρικού έργου Ν. Πλαστήρα.

Στις ως άνω δυσκολίες προστίθενται και οι περιορισμοί που προκύπτουν από την ανάγκη διατήρησης της στάθμης του Ταμιευτήρα στο όριο των 784 m (καλή οικολογική κατάσταση της

Λίμνης Πλαστήρα) και από σχετική απόφαση της ΡΑΕ («Καθορισμός του ύψους (ελάχιστης στάθμης) του αποθέματος ασφαλείας των ταμιευτήρων των Υδροηλεκτρικών Μονάδων»). Και ας μην ξεχνούμε πώς η ακραία αξιοποίηση των υδάτων του τ. Ν. Πλαστήρα θέτει σε κίνδυνο και την τουριστική ανάπτυξη της περιοχής.

Συνοπτικά, η «στήριξη» του κάμπου στα νερά αυτού του ταμιευτήρα έχει προ πολλού εξαντλήσει τα όριά της και πλέον, εκτός από την ανορθολογική αξιοποίησή του στην παραγωγή ενέργειας, ο ιστορικός αυτός ταμιευτήρας κινδυνεύει να καταρρεύσει και οικολογικά.

Η ανορθολογική και καταστροφική για το περιβάλλον διαχείριση των υδάτινων πόρων συνεχίζεται, με τα υδατικά ελλείμματα να διευρύνονται (το συσσωρευμένο έλλειμμα των υπόγειων υδροφορέων ξεπερνά την εκρηκτική ποσότητα των τριών (3) δις κ. μ. νερού.

Αρκετά υδατικά οικοσυστήματα (κυρίως υπόγεια), σύμφωνα με το εγκεκριμένο Σχέδιο Διαχείρισης Λεκανών Απορροής Ποταμών (ΣΔΛΑΠ) και με βάση τις προδιαγραφές και τα κριτήρια της σχετικής ευρωπαϊκής Οδηγίας, βρίσκονται σε «κακή» κατάσταση. Όλα αυτά, σε συνδυασμό με τα μειωμένα διαθέσιμα αποθέματα νερού προδιαγράφουν ένα εφιαλτικό σενάριο, αφενός για την επικείμενη οικολογική καταστροφή, αφετέρου για το μέλλον των καλλιεργειών και σημαντική οικονομική ζημία στην οικονομία της περιοχής.

Και ας μην παραβλέπουμε και τις σοβαρές εντάσεις και τριβές μεταξύ αρδευτών διαφόρων περιοχών που εγκυμονούν κινδύνους για έκρυθμες ή/και ανεξέλεγκτες καταστάσεις στην περιοχή μας, τις οποίες πρέπει να αποφύγουμε όσο ακόμη είναι καιρός.

Επισημαίνουμε πως από τα προβλεπόμενα μέτρα (έργα και δράσεις) στα διαδοχικά και αναθεωρημένα ΣΔΛΑΠ μέχρι σήμερα ελάχιστα υλοποιήθηκαν.

Εξακολουθεί συνεπώς να είναι ζητούμενο ένα εφαρμοστικό πλάνο, ένας «Οδικός Χάρτης» με χρονοδιάγραμμα και εξασφαλισμένους οικονομικούς πόρους, ώστε να αντιμετωπίσουμε αποτελεσματικά το μείζον υδατικό – περιβαλλοντικό πρόβλημα της Θεσσαλίας και να θωρακίσουμε την Θεσσαλία στο μέλλον από φαινόμενα λειψυδρίας – ξηρασίας.

Ως Περιφέρεια Θεσσαλίας συνειδητοποιώντας πλήρως τις δύσκολες συνθήκες που βιώνουμε και τις δυσοίωνες προοπτικές, μπορούμε να ατενίζουμε το μέλλον με αισιοδοξία ΜΟΝΟ υπό μια βασική προϋπόθεση : Να αρχίσει συντεταγμένα και χωρίς άλλη καθυστέρηση η σταδιακή εφαρμογή του εγκεκριμένου από την κυβέρνησή σας και απολύτως αποδεκτού από τους θεσσαλούς Σχεδίου Διαχείρισης Υδάτων (ΣΔΛΑΠ) για το ΥΔΘ.

Θα επισημάνουμε ιδιαίτερα (…)

Θα βρίσκομαι πάντα στην διάθεσή σας για την απαραίτητη συνεργασία ώστε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο να αντιμετωπίσουμε το σοβαρό πρόβλημα της λειψυδρίας».​‌‍