Άγ. Νικόλαος: Ανάδειξη της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς

Ανοικτή πρόσκληση προς τους πολιτιστικούς συλλόγους, τους τοπικούς φορείς και όλους τους δημότες, με στόχο την καταγραφή, την τεκμηρίωση και την ανάδειξη της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς του τόπου, απευθύνει ο Δήμος Αγίου Νικολάου μέσω του πολιτιστικού τμήματος.

Η πρωτοβουλία αυτή, η οποία εγκρίθηκε ομόφωνα από την Επιτροπή Πολιτισμού του Δήμου, φιλοδοξεί να αναδείξει τις παραδόσεις, τις γνώσεις, τις τέχνες, τα έθιμα και τις ζωντανές πολιτιστικές πρακτικές που διαμορφώνουν την ταυτότητα των κοινοτήτων μας και μεταδίδονται από γενιά σε γενιά.

Τι αναζητά ο δήμος;
· Προφορική παράδοση: κρητικό ιδίωμα, τοπικές λέξεις, παροιμίες, μαντινάδες, θρύλους και αφηγήσεις
· Μουσική και χορός: τοπικούς σκοπούς, τραγούδια, χορούς και τρόπους μετάδοσης της μουσικής παράδοσης.
· Έθιμα και κοινωνικές πρακτικές: πανηγύρια, γιορτές, τελετουργίες και έθιμα που διατηρούνται στις κοινότητες.
· Παραδοσιακές γνώσεις και τέχνες: ελαιοκομία, αμπελουργία, αλιεία, κτηνοτροφία, υφαντική, ξερολιθιά και άλλες τεχνικές και δεξιότητες.
· Γαστρονομία: τοπικές συνταγές, παραδοσιακά προϊόντα και τεχνικές παρασκευής που συνδέονται με την ιστορία και την καθημερινή ζωή του τόπου.

Κάθε πρόταση που αφορά μια ζωντανή παράδοση ή μια γνώση που διατηρείται στη συλλογική μνήμη της τοπικής κοινωνίας είναι ευπρόσδεκτη.

Παραδείγματα από την Κρήτη
Για να γίνει πιο κατανοητό το εύρος της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς, αξίζει να αναφέρουμε ότι στο Περιφερειακό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Κρήτης και στο Εθνικό Ευρετήριο έχουν καταγραφεί ή ενταχθεί, μεταξύ άλλων, στοιχεία όπως:
· Η αγροδιατροφική παράδοση του χαρουπιού
· Ο Μαλεβιζιώτης και ο Στειακός Πηδηχτός Χορός
· Η αγγειοπλαστική παράδοση του Θραψανού
· Η βοσκική και ο κόσμος του βοσκού στον Ψηλορείτη
· Η διαχείριση του νερού και η τεχνογνωσία των ανεμόμυλων στο Οροπέδιο Λασιθίου
· Ο πολιτισμός της ελιάς και του ελαιόλαδου
· Η υφαντική τέχνη στα Αστερούσια
· Τα άγρια βρώσιμα χόρτα και οι σχετικές εθνοβοτανικές γνώσεις
· Τα Ριζίτικα Τραγούδια της Δυτικής Κρήτης
Τα παραδείγματα αυτά δείχνουν ότι η πολιτιστική κληρονομιά περιλαμβάνει και τις γνώσεις της καθημερινής ζωής, τις παραδοσιακές τεχνικές, τη μουσική, τη διατροφή και τις πρακτικές που κάθε κοινότητα αναγνωρίζει ως σημαντικό μέρος της ταυτότητάς της.
Περισσότερες πληροφορίες: www.ayla-crete.gr

Πώς μπορείτε να συμμετάσχετε;
Όσοι γνωρίζουν, ασκούν ή διατηρούν μια παράδοση, καθώς και όσοι διαθέτουν σχετικές μαρτυρίες, φωτογραφίες, ηχογραφήσεις, βίντεο ή παλαιότερα έγγραφα, μπορούν να επικοινωνήσουν με το Τμήμα Πολιτισμού του Δήμου Αγίου Νικολάου.
Μια αρχική πρόταση αρκεί να περιλαμβάνει:
· την ονομασία της παράδοσης ή της πρακτικής
· τον τόπο με τον οποίο συνδέεται
· μια σύντομη περιγραφή και τη σημασία της για την τοπική κοινωνία
· πληροφορίες για τη σημερινή διατήρηση και τη μετάδοσή της
· τυχόν διαθέσιμο υποστηρικτικό υλικό

Στόχος είναι να ξεκινήσει ένας ουσιαστικός διάλογος με τους ανθρώπους και τις κοινότητες που διατηρούν ζωντανή την πολιτιστική μας κληρονομιά. Το Τμήμα Πολιτισμού θα συγκεντρώσει και θα διερευνήσει τις προτάσεις, εξετάζοντας τις δυνατότητες τεκμηρίωσης, ανάδειξης και, όπου πληρούνται οι σχετικές προϋποθέσεις, υποβολής τους στα αρμόδια ευρετήρια.

Η παράδοση είναι οι άνθρωποί μας
Η άυλη πολιτιστική κληρονομιά είναι οι άνθρωποι, οι μνήμες, οι γνώσεις και οι πρακτικές που συνδέουν το παρελθόν με το παρόν και το μέλλον.
Καλούνται όλοι οι δημότες, οι πολιτιστικοί σύλλογοι και οι τοπικοί φορείς να συμμετάσχουν σε αυτή την κοινή προσπάθεια, ώστε να ανακαλυφθεί και να αναδειχθεί ο πολιτιστικός πλούτος κάθε κοινότητας του Δήμου Αγίου Νικολάου.