Λίγες εβδομάδες μετά την κατάρρευση πολυκατοικίας στα Πετράλωνα, κάτοικοι της Κυψέλης ανησυχούν ιδιαίτερα για τα σπίτια τους, συνδέοντας τις ρωγμές σε πάνω από 15 πολυκατοικίες με τις υπόγειες εργασίες του μετροπόντικα.

Σύμφωνα με καταγγελίες κατοίκων, τουλάχιστον 15 πολυκατοικίες έχουν παρουσιάσει ρωγμές, οι οποίες αποδίδονται στις εργασίες του μετροπόντικα. Σε ανακοίνωσή τους οι κάτοικοι εκφράζουν έντονο προβληματισμό για τη στατική επάρκεια των κτιρίων και ζητούν απαντήσεις από την Ελληνικό Μετρό σχετικά με την εξέλιξη των εργασιών για τη Γραμμή 4. Όπως επισημαίνουν, δεν αντιτίθενται στα έργα υποδομής, θεωρούν όμως αυτονόητο ότι τέτοιου μεγέθους δημόσια έργα πρέπει να υλοποιούνται με πλήρη διαφάνεια, επιστημονική τεκμηρίωση και σεβασμό προς τους ανθρώπους που ζουν και εργάζονται στις περιοχές που επηρεάζονται.

Μεταξύ των αιτημάτων τους περιλαμβάνονται η διενέργεια πλήρους δομοστατικού ελέγχου από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (ΤΕΕ), ο εκ νέου έλεγχος των γεωτεχνικών και γεωστατικών μελετών, καθώς και των σχετικών πορισμάτων από το ΤΕΕ, αλλά και η κάλυψη όλων των εξόδων που αφορούν πραγματογνωμοσύνες, τεχνικούς ελέγχους και τις απαιτούμενες μελέτες. Έπειτα από τις καταγγελίες, οι εργασίες του μετροπόντικα έχουν διακοπεί προσωρινά, ενώ το θέμα αναμένεται να συζητηθεί στο Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Αθηναίων. Υπενθυμίζεται ότι ο δήμος είχε υπογράψει το σχετικό μνημόνιο συνεργασίας για την κατασκευή της Γραμμής 4 τον Ιανουάριο του 2022.

Θυμίζουμε ότι τον περασμένο Απρίλιο είχε σημάνει συναγερμός όταν υγρό τσιμέντο έβγαινε από πηγάδι παλαιάς κατοικίας, ενώ λίγες ημέρες αργότερα πλημμύρισε υπόγειο καταστήματος επίπλων σε κοντινή απόσταση και καταγράφηκαν νέες ρωγμές σε γειτονική πολυκατοικία.

Ειδικοί εμπειρογνώμονες από το εξωτερικό έχουν έρθει και διερευνούν το πρόβλημα που ανέκυψε με τα έργα του μετρό στην Κυψέλη. Σύμφωνα με την Ελληνικό Μετρό, τα προβλήματα με τις τριχοειδείς ρωγμές δεν αφορούν τον φέροντα οργανισμό κτιρίων παρά μόνο τοιχοποιία και σοβάδες.

Η ανακοίνωση κατοίκων της Κυψέλης
“Κατά την εξέλιξη των εργασιών της Γραμμής 4 του μετρό στην Κυψέλη, έγινε γνωστό περί τα μέσα Απριλίου από τα MME το «τσιμέντο που ανάβλυζε στους δρόμους», με την Ελληνικό Μετρό να δίνει μια δημόσια απάντηση που έμοιαζε να καθησυχάζει. Αυτό που δεν δημοσιοποίησε η εταιρεία ήταν πως το αναβλύζον τσιμέντο ήταν μόνο η κορυφή του παγόβουνου και πως μετα τις παραπάνω δηλώσεις κάθε εργασία και εκσκαφή στην Κυψέλη παύει.

Στους δρόμους μεταξύ της πλατείας Κυψέλης και Ευελπίδων το προηγούμενο διάστημα και μέχρι να σταματήσει ο μετροπόντικας (κατά πάσα πιθανότητα στην οδό Ζακύνθου) οι κάτοικοι βίωναν σκηνές συνεχιζόμενης καταστροφής μέσα στα ίδια τους τα σπίτια: ρωγμές που ολοένα και άνοιγαν, πόρτες παράθυρα που σταμάτησαν να ανοίγουν/κλείνουν, αποκολλήσεις δομικών υλικών, αποκολλήσεις από τα διπλανά κτίρια, ύδατα που άρχισαν να αναβλύζουν σε υπόγεια (και δεν έχουν σταματήσει έως σήμερα). Κάποιοι κάτοικοι χρειάστηκε να απεγκλωβιστούν από τα σπίτια τους εξαιτίας θυρών που δεν μπορούσαν πια να ανοίξουν. Μερικοί εγκαταλείψανε προσωρινά την οικία τους. Ενοικιαστές που είχαν τη δυνατότητα εγκατέλειψαν τελείως τη γειτονιά. Το φαινόμενο έμοιαζε με έναν σεισμό που συνεχίζεται για μέρες.

Αυτή η διαδικασία ακόμα και σήμερα δεν γνωρίζουμε κατά πόσο έχει λήξει, μιας και κατά πώς φαίνεται η καθίζηση του εδάφους είναι γενικευμένη και είναι άγνωστο πότε το έδαφος θα σταθεροποιηθεί εντελώς: με λίγα λόγια, ίσως μιλάμε για ένα φαινόμενο ακόμα εν εξελίξει.
Οι ζημιές αυτές προφανώς δεν αφορούν την αισθητική κατάσταση των κτιρίων. Δημιουργούν εύλογη ανησυχία για τη στατική συμπεριφορά τους και συνεπώς για τη σωματική ακεραιότητα όσων κατοικούν σε αυτά, ιδιαίτερα σε μια περιοχή που το μεγαλύτερο μέρος των κτιρίων έχουν κατασκευαστεί πολλές δεκαετίες πριν. Θα θέλαμε να τονίσουμε ότι από την κατάσταση αυτή επηρεάζονται και σχολεία της περιοχής, καθώς και άλλα δημόσια κτίρια, γεγονός που αυξάνει τον κίνδυνο και την ανησυχία.

Οι κινήσεις των κατοίκων που αποφάσισαν να κινητοποιηθούν ήταν πάνω κάτω παρόμοιες:

– Kλήση της Άμεσης Δράσης για καταγραφή του γεγονότος.
– Αποστολές email σε Κοινοπραξία ΑΒΑΞ Α.Ε GHELLA S.p.a ALLSTROM TRANSPORT S.A και Ελληνικό Μετρό.
– Αίτημα στο ΤΕΕ για έκδοση γνωμάτευσης.
– Αίτημα προς την Πολεοδομία Αθηνών, Τμήμα Επικίνδυνων.
– Επιλογή ιδιώτη μηχανικού (με το ανάλογο κόστος).
– Επίσκεψη πραγματογνώμονα του ΤΕΕ (με το κόστος πάλι να βαρύνει τους κατοίκους)

H Ελληνικό Μετρό με κοινοποίηση στην ανάδοχη κοινοπραξία αποδέχτηκε ότι υπήρξε πρόβλημα λόγω «δυσμενών γεωλογικών συνθηκών», δηλαδή ως ένα τεχνικά αναμενόμενο ρίσκο του έργου και όχι ως λάθος ή αμέλεια. Επίσης προσπάθησαν να μειώσουν τη βαρύτητα των περιστατικών και κυρίως απέφυγαν να παραχωρήσουν πρόσβαση στις μετρήσεις λέγοντας ότι αυτές είναι μέρος μιας ευρύτερης επιστημονικής διεργασίας και δεν θα βοηθούσαν περαιτέρω στην ενημέρωση των κατοίκων.

Οι μηχανικοί της κοινοπραξίας Άβαξ προσφέρθηκαν μάλιστα να «μερεμετίσουν» τις ζημιές, δηλαδή να στοκάρουν τις ρωγμές και να τρίψουν πόρτες και παράθυρα που δεν έκλειναν βάζοντας τους κατοίκους να υπογράψουν πως δεν έχουν άλλες απαιτήσεις από την εταιρεία: με λίγα λόγια, θέλησαν να κρύψουν σημαντικά στοιχεία χρήσιμα στους οπτικούς ελέγχους του ΤΕΕ και στους ιδιώτες μηχανικούς και να αφαιρέσουν το δικαίωμα για απαίτηση ουσιαστικής υποστήριξης των κτιρίων.
Στις έντονες πιέσεις ειδικά για τις μετρήσεις διαβιβάστηκε σε όλους με τον έναν ή με τον άλλο τρόπο ότι οι εταιρείες δεν θέλουν να δώσουν τα στοιχεία ή να επιτρέψουν στους ιδιώτες μηχανικούς των κτιρίων τουλάχιστον να τα δουν ώστε να επιβεβαιωθεί ότι έχει σταματήσει να εξελίσσεται το φαινόμενο της καθίζησης.

Παράλληλα, οι κάτοικοι βρέθηκαν αντιμέτωποι με σημαντική οικονομική επιβάρυνση, καθώς κλήθηκαν να καλύψουν με δικά τους έξοδα τεχνικούς συμβούλους και μηχανικούς για να διαπιστώσουν την πραγματική έκταση των βλαβών που έχουν προκληθεί στις περιουσίες τους.

Η δε πολεοδομία (η οποία δεν πραγματοποιεί δομοστατικούς ελέγχους) έστειλε σε κάποιους κατοίκους γραπτή πρόταση πως ο έλεγχος οφείλει να γίνει από ιδιώτη μηχανικό με «μέριμνα» των κατοίκων και πως σε περίπτωση ακαταλληλότητας του κτιρίου αυτοί θα πρέπει να το εκκενώσουν άμεσα (πού να πάνε άραγε;). Σε διαφορετική περίπτωση, θα συνδράμει η Αστυνομία για την εκκένωση του κτιρίου. Με λίγα λόγια, έκανε ό,τι μπορεί για να τους αποθαρρύνει και να τους τρομοκρατήσει περαιτέρω: λες και οι ίδιοι θα επέλεγαν να ζούνε σε ένα κτίριο που κινδυνεύει από κατάρρευση.
Θα θέλαμε να διευκρινίσουμε ότι οι κάτοικοι της Κυψέλης δεν είναι εν γένει αντίθετοι στα έργα υποδομής. Ωστόσο, θεωρούν αυτονόητο ότι τα μεγάλα δημόσια έργα θα έπρεπε να υλοποιούνται με πλήρη διαφάνεια, επιστημονική τεκμηρίωση και σεβασμό προς τους ανθρώπους που ζουν και εργάζονται στις γειτονιές που επηρεάζονται από αυτά.

Στην περίπτωσή μας, η Ελληνικό Μετρό και η κοινοπραξία της ΑΒΑΞ αρνούνται ακόμα και να δώσουν στους κατοίκους τόσο τις μετρήσεις που είχαν πραγματοποιηθεί πριν την έναρξη των εργασιών όσο και την καταγραφή των ζημιών που πραγματοποίησαν οι ίδιοι και που προκλήθηκαν από τα έργα διάνοιξης, παρότι έχουν ζητηθεί από πολλούς κατοίκους.

Καμία επίσημη ανακοίνωση της Ελληνικό Μετρό δεν απαντάει όχι μόνο σε αυτά τα ζητήματα, αλλά και σε άλλα καίρια ερωτήματα, βυθίζοντας όλη την περιοχή της Κυψέλης στην αβεβαιότητα:

– Ποιο είναι το μέγεθος της καθίζησης που υπέστη το μέχρι τώρα διανοιγμένο τμήμα;
– Λέγεται ότι ο μετροπόντικας έπεσε σε υπόγεια ύδατα. Πώς είναι δυνατόν να μη γνωρίζει η εταιρεία ότι η Φωκίωνος Νέγρη, η οδός Κερκύρας και οι παρακείμενοι δρόμοι ήταν ρέματα και ποτάμια μέχρι πολύ πρόσφατα; Τι σημαίνει αυτό για τις μελέτες που έχουν εκπονηθεί;
– Σε ποιο βάθος έσκαψε ο μετροπόντικας; Εικάζεται ότι ήταν εξαιρετικά μικρό: της τάξεως των 15 μέτρων, μπορεί και λιγότερο. Υπάρχουν κτίρια με υπόγεια και καταφύγια τα οποία πρέπει να πλησιάζουν εξαιρετικά κοντά σε αυτό το βάθος.
– Γιατί η εταιρεία δεν έχει προβεί σε μετρήσεις και προαποτυπώσεις κτιρίων που θα επηρεαστούν από τη διάνοιξη της σήραγγας, ακόμα και ύστερα από έγγραφες επιστολές των κατοίκων;
– Τι θα συμβεί στους δρόμους, τις κατοικίες και τα μαγαζιά όταν ο μετροπόντικας ξαναρχίσει τη λειτουργία του; Πολλοί κάτοικοι έχουν ήδη προσλάβει ιδιώτες μηχανικούς (με το αντίστοιχο κόστος) προκειμένου να συντάξουν δικές τους τεχνικές μελέτες για πιθανές κατόπιν διενέξεις με την εταιρεία σε περίπτωση που βρεθούν στην ίδια θέση.

Ως εκ τούτου, έχουμε τα ακόλουθα αιτήματα:

• Πλήρης δομοστατικός έλεγχος από το ΤΕΕ και σύνταξη γραπτής τεχνικής μελέτης για όλα τα κτίρια που έχουν εμφανίσει ζημιές ή βρίσκονται εντός της ζώνης επιρροής του έργου. Ο έλεγχος των δημόσιων κτιρίων (σχολεία, νοσοκομεία κλπ.) να γίνει με πλήρη κάλυψη του κόστους από το κράτος, ενώ ο έλεγχος των ιδιωτικών κτιρίων να καλυφθεί εξολοκλήρου από την «Ελληνικό Μετρό» (Ε.Μ.), χωρίς καμία επιβάρυνση των ιδιοκτητών.
• Πλήρης επανέλεγχος των γεωτεχνικών και γεωστατικών μελετών και των πορισμάτων τους από το ΤΕΕ, στην επηρεαζόμενη ζώνη της Κυψέλης, προκειμένου να διαπιστωθεί η ορθότητα των τεχνικών δεδομένων και των τομών. Η δαπάνη της διαδικασίας αυτής να βαρύνει αποκλειστικά την «Ελληνικό Μετρό».
• Πλήρη δημοσιοποίηση από την «Ελληνικό Μετρό» και τον ανάδοχο όλων των δεδομένων παρακολούθησης του έργου και των κτιρίων που επηρεάζονται, τα οποία αφορούν καθιζήσεις, μετακινήσεις εδάφους, γεωτεχνικές μετρήσεις και καταγραφές οργάνων παρακολούθησης από την έναρξη των εργασιών μέχρι σήμερα. Τα δεδομένα αυτά πρέπει να είναι σε ψηφιακή μορφή, δημόσια προσβάσιμα.
• Επανασχεδιασμός και τροποποίηση της χάραξης/βάθους της σήραγγας εφόσον αποδειχτεί ότι
η διάνοιξη δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί με ασφάλεια. Όδευση προς εδάφη μεγαλύτερης σταθερότητας και γεωτεχνικής επάρκειας, προκειμένου να αποτραπεί η περαιτέρω καταστροφή των κατοικιών και των περιουσιών μας.
• Πλήρης αποκατάσταση όλων των ζημιών που έχουν προκληθεί στα κτίρια, με αποκλειστική ευθύνη και δαπάνη της «Ελληνικό Μετρό» και του αναδόχου του έργου, σύμφωνα με τα πορίσματα των επίσημων τεχνικών μελετών και όχι μέσω επιφανειακών επεμβάσεων.
• Κάλυψη του συνόλου των εξόδων πραγματογνωμοσύνης, τεχνικών ελέγχων και μελετών που απαιτούνται για την αξιολόγηση των ζημιών από την «Ελληνικό Μετρό» και τον ανάδοχο του έργου.
• Αποζημίωση των κατοίκων και επαγγελματιών για τυχόν αποδεδειγμένη απώλεια χρήσης ακινήτων, απώλεια εισοδήματος ή άλλες οικονομικές επιπτώσεις που συνδέονται με τις ζημιές και τις παρεμβάσεις του έργου, με κάλυψη από την «Ελληνικό Μετρό» και τον ανάδοχο.
• Έγγραφη κοινοποίηση από την «Ελληνικό Μετρό» προς τους πληγέντες κατοίκους των διαδικασιών ασφάλισης και αποζημίωσης που ισχύουν για το έργο, καθώς και των συγκεκριμένων εσωτερικών τμημάτων της «Ελληνικό Μετρό» στα οποία οφείλουν να απευθύνονται άμεσα οι πολίτες (καθώς η ασφάλιση αφορά το έργο και τον φορέα υλοποίησης, και όχι απευθείας τη σχέση των πολιτών με την ασφαλιστική εταιρεία).
• Σύσταση επιτροπής παρακολούθησης με τη συμμετοχή εκπροσώπων του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών (το οποίο φέρει την τελική ευθύνη, την τεχνογνωσία και τη διαχείριση της χρηματοδότησης του έργου), του Δήμου Αθηναίων, του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας (ΤΕΕ), επιστημονικών φορέων και εκπροσώπων των κατοίκων.
• Παροχή Νομικής Αρωγής και συμπαράστασης από τον Δήμο Αθηναίων. Απαιτούμε την έμπρακτη στήριξη της Νομικής Υπηρεσίας του Δήμου για την παροχή δωρεάν νομικής συνδρομής και εκπροσώπησης στους πληγέντες κατοίκους (πολλοί εκ των οποίων αδυνατούν να καλύψουν το δυσβάσταχτο κόστος μιας τέτοιας δικαστικής διαμάχης), σε περίπτωση που η «Ελληνικό Μετρό» και η ανάδοχος κοινοπραξία δεν ανταποκριθούν άμεσα και εγγράφως στα δίκαια αιτήματά μας.
• Ρητή δέσμευση του Υπουργείου Υποδομών και της «Ελληνικό Μετρό» ότι σε περίπτωση που προκύψουν στοιχεία που υποδεικνύουν σοβαρό κίνδυνο για την ασφάλεια κτιρίων ή κατοίκων, θα λαμβάνονται άμεσα τα αναγκαία τεχνικά μέτρα προστασίας και θα επανεξετάζεται η συνέχιση των εργασιών στο συγκεκριμένο τμήμα. Άμεση αυθημερόν διαταγή παύσης του έργου με κλήση στην αστυνομία και την πολεοδομία σε περίπτωση που οποιοσδήποτε κάτοικος έρθει αντιμέτωπος με καταστροφές που προκαλούνται από την διάνοιξη και εγείρουν ερωτηματικά ως προς την στατικότητα του κτιρίου και κατ΄ επέκταση την σωματική του ακεραιότητα.
• Πλήρης έλεγχος στατικότητας στα σχολεία και τα δημόσια κτίρια της περιοχής, μέσω άμεσης συνεργασίας του Δήμου Αθηναίων, του ΟΑΣΠ και του ΤΕΕ, με κάλυψη του κόστους από το κράτος.
• Εντοπισμός, επικοινωνία με τους ιδιοκτήτες και τεχνικός έλεγχος των κενών, ακατοίκητων και εγκαταλελειμμένων ακινήτων της περιοχής, προκειμένου να αποτραπεί ο κίνδυνος αιφνίδιων καταρρεύσεων λόγω της εδαφικής αστάθειας.

Δεν ζητούμε προνόμια: ζητούμε το αυτονόητο: να μπορούμε να ζούμε με ασφάλεια στα σπίτια μας, να γνωρίζουμε τι πραγματικά συμβαίνει και να μην επωμιστούμε οι ίδιοι το κόστος και τις συνέπειες ενός δημόσιου έργου. Το μετρό αφορά ολόκληρη την πόλη. Δεν μπορεί όμως να κατασκευάζεται σε βάρος της ζωής, της ασφάλειας και της περιουσίας των κατοίκων.

Πρωτοβουλία Κατοίκων Κυψέλης για το Μετρό”.

ΠΗΓΗ: ΠΑΡΑΠΟΛΙΤΙΚΑ