Ακόμη και έξω από τις αυλές των σπιτιών, στα χωριά της Καστοριάς, έχουν φτάσει οι αρκούδες, αφού μετά την καταστροφή του φυσικού τους περιβάλλοντος φτάνουν ως τις κατοικημένες περιοχές για να βρουν τροφή, προκαλώντας, όχι μόνο το φόβο, αλλά και την αγανάκτηση κατοίκων και τοπικών Αρχών.
Αντιδρώντας στο θέμα, οι πρόεδροι των τοπικών κοινοτήτων, εκφράζουν την ανησυχία τους, αλλά και την αγανάκτησή τους,τονίζουν την ανεπάρκεια των υφισταμένων μέτρων, αλλά και τις χρονοβόρες διαδικασίες αποζημίωσης μέσω ΕΛΓΑ ή άλλων προγραμμάτων από τις ζημιές που γίνονται.
Συγκεκριμένα, στην επιστολή τους προς το ΥΠΕΝ, το δήμο Καστοριάς και την Αποκεντρωμένη Διοίκηση, αναφέρουν:
«Ως εκπρόσωποι των Δημοτικών Κοινοτήτων, της Περιφερειακής Ενότητας Καστοριάς, μεταφέρουμε την έντονη ανησυχία, τον φόβο και την αγανάκτηση των συνδημοτών μας. Το πρόβλημα με την ολοένα αυξανόμενη και ανεξέλεγκτη παρουσία αρκούδων, μέσα στον αστικό ιστό, στις αυλές των σπιτιών μας και στις αγροτοκτηνοτροφικές μας μονάδες έχει ξεπεράσει κάθε προηγούμενο και κάθε όριο ανοχής.
Η κατάσταση έχει φτάσει στο απροχώρητο. Δεν μιλάμε πλέον για σποραδικά περιστατικά στην άγρια φύση, αλλά για μια καθημερινή απειλή μέσα στις κοινότητές μας.
Κύρια Προβλήματα:
- Ασφάλεια και Σωματική Ακεραιότητα: Οι κάτοικοι, ιδιαίτερα τα παιδιά και οι ηλικιωμένοι, φοβούνται να κυκλοφορήσουν στα ίδια τους τα χωριά μόλις πέσει το σκοτάδι. Οι αρκούδες εμφανίζονται πλέον σε πλατείες, δρόμους και έξω από σπίτια, έχοντας χάσει τον φυσικό τους φόβο για τον άνθρωπο.
- Οικονομική Καταστροφή: Οι ζημιές στο ζωικό κεφάλαιο (μελίσσια, οικόσιτα ζώα, κτηνοτροφικές μονάδες) και στις δενδροκαλλιέργειες είναι καθημερινές. Οι παραγωγοί μας βλέπουν τους κόπους μιας ζωής να καταστρέφονται μέσα σε λίγα λεπτά.
- Ανεπάρκεια Μέτρων: Τα υφιστάμενα μέτρα (απωθητικά μέσα, περιφράξεις) έχουν αποδειχθεί αναποτελεσματικά μπροστά στον μεγάλο πληθυσμό των ζώων και την αναζήτηση τροφής εντός των οικισμών.
- Γραφειοκρατία στις αποζημιώσεις: Οι διαδικασίες αποζημίωσης μέσω ΕΛΓΑ ή άλλων προγραμμάτων είναι χρονοβόρες και συχνά δεν καλύπτουν το πραγματικό μέγεθος της ζημιάς, οδηγώντας τους αγρότες και κτηνοτρόφους σε απόγνωση και ερήμωση της υπαίθρου.
Σεβόμαστε απόλυτα το περιβάλλον και την πανίδα του τόπου μας. Όμως, σεβόμαστε και την ανθρώπινη ζωή, η ασφάλεια των οικογενειών μας και το δικαίωμά μας να ζούμε και να εργαζόμαστε στον τόπο μας, οφείλουν να είναι η πρώτη και αδιαπραγμάτευτη προτεραιότητα της Πολιτείας.
Αιτήματα-Προτεινόμενες λύσεις:
- Οι αρμόδιοι φορείς και τα αρμόδια Υπουργεία να αναλάβουν άμεσα τις ευθύνες τους πριν θρηνήσουμε ανθρώπινες ζωές.
- Άμεση επαναξιολόγηση του πληθυσμού των αρκούδων στην περιοχή και εκπόνηση νέας διαχειριστικής μελέτης, καθώς η φέρουσα ικανότητα του οικοσυστήματος έχει ξεπεραστεί.
- Θεσμοθέτηση μόνιμων, ενεργών και άμεσων ομάδων επέμβασης σε κάθε Δήμο, με κατάλληλο εξοπλισμό για την αποτελεσματική απομάκρυνση των ζώων από κατοικημένες περιοχές. Στην Ιαπωνία, που αντιμετωπίζει συχνά περιστατικά, χρησιμοποιούνται ειδικές ομάδες προσέγγισης, απωθητικά, ακόμα και ασκήσεις ετοιμότητας στα σχολεία.
- Λόγω της αύξησης των εμφανίσεων άγριας πανίδας κοντά σε κατοικημένες περιοχές, η κυβέρνηση πρέπει να θεσμοθετήσει πακέτα μέτρων που περιλαμβάνουν τη χρήση drones για εντοπισμό, εστίες παγίδευσης, καθώς και την οργάνωση ασκήσεων αποτροπής και ενημέρωσης του κοινού σε τοπικό επίπεδο
- Σε χώρες όπως την Ρουμανία, η διαχείριση περιλαμβάνει συχνά την οριοθέτηση ζωνών υποστήριξης όπου οι αρκούδες μπορούν να τρέφονται σε ελεγχόμενα σημεία εκτός αστικών ιστών για να μην προσεγγίζουν τα χωριά.
- Εξέταση της λύσης της ελεγχόμενης μεταφοράς (μετεγκατάστασης) αρκούδων σε άλλους κατάλληλους βιότοπους, μακριά από οικισμούς. Αναγκαία κρίνεται επίσης η εξέταση του ενδεχόμενου τεχνητού ελέγχου γεννήσεων (αντισύλληψη ή στείρωση) στις άγριες αρκούδες.
- 100% κάλυψη και άμεση καταβολή αποζημιώσεων για όλες τις ζημιές (φυτικό, ζωικό κεφάλαιο και πάγιο εξοπλισμό), χωρίς τις τρέχουσες γραφειοκρατικές αγκυλώσεις.
- Γενναία χρηματοδότηση των Δήμων και των Κοινοτήτων για την τοποθέτηση ειδικών, ασφαλών κάδων απορριμμάτων, ειδικών ανθεκτικών κάδων απορριμμάτων (bear-proof) και τη βελτίωση του δημοτικού φωτισμού.
- Αντικειμενικός σκοπός δεν είναι η εξόντωση του ζώου αλλά η προστασία της ζωής μας και του τόπου μας. Αν η Πολιτεία συνεχίσει να εθελοτυφλεί, θα μας βρει απέναντι της με δυναμικές κινητοποιήσεις.
- Αναμένουμε τις άμεσες ενέργειές σας και τον ορισμό συνάντησης για την επίλυση του φλέγοντος αυτού ζητήματος».