Μεσολόγγι: Πλήρης αποκατάσταση του Κήπου των Ηρώων από το ΥΠΠΟ

Με αφορμή τη συμπλήρωση των 200 χρόνων από την Ηρωική Έξοδο, η Υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, εγκαινίασε τον πλήρως αποκατεστημένο Κήπο των Ηρώων, στην Ιερή Πόλη του Μεσολογγίου. Ο Κήπος των Ηρώων είναι ένα εμβληματικό μνημείο, με υψηλό συμβολισμό στο οποίο έγιναν εκτεταμένες εργασίες συντήρησης. Με την παράδοση του έργου από το ΥΠΠΟ, ο Κήπος των Ηρώων αναδεικνύεται ως ένας χώρος υψηλής ιστορικής αξίας και εθνικής μνήμης, διασφαλίζοντας ότι το μήνυμα της θυσίας των Ελεύθερων Πολιορκημένων θα παραμείνει αναλλοίωτο στο πέρασμα του χρόνου.

Η Λίνα Μενδώνη, εγκαινιάζοντας τον Κήπο, δήλωσε: «Το Μεσολόγγι δεν υπήρξε απλώς πεδίο πολεμικών επιχειρήσεων. Υπήρξε ο τόπος, όπου η ανθρώπινη δοκιμασία εξελίχθηκε σε ηθικό μεγαλείο. Μια μικρή πόλη που, μέσα από τη σκληρή πολιορκία και την ύστατη πράξη της Εξόδου, ανεδείχθη σε «ιερό βωμό», σε «πόλη των τιμών», σε ζωντανή απόδειξη της ακατάβλητης προσήλωσης ενός λαού στην ελευθερία. Παραδίδουμε στο Μεσολόγγι, στην Ελλάδα και το Έθνος τον αποκατεστημένο Κήπο των Ηρώων. Την κατ’ εξοχήν κιβωτό μνήμης της πολιορκίας και της Εξόδου. Ορόσημο ανέσπερο του αγώνα των Ελλήνων, τόπος σεπτός του αγώνα κάθε ελεύθερου ανθρώπου για το ύψιστο αγαθό».

Οι επεμβάσεις που υλοποιήθηκαν στον Κήπο των Ηρώων περιλαμβάνουν τη δομική στερέωση και αποκατάσταση του ιστορικού τείχους της οθωνικής περιόδου, το οποίο ακολουθεί το ίχνος της αρχικής οχύρωσης του Μιχάλη Κοκκίνη, καθώς και την πλήρη ανάδειξη της κεντρικής πύλης και της περίφραξης. Παράλληλα, πραγματοποιήθηκαν εξειδικευμένες εργασίες στα 72 ταφικά μνημεία και στα 11 κανόνια, που είχαν υποστεί σημαντικές φθορές και αλλοιώσεις εξαιτίας του χρόνου και των περιβαλλοντικών συνθηκών, ενώ δόθηκε ιδιαίτερη έμφαση στην ανάταξη του περιβόλου του μνημείου του Μάρκου Μπότσαρη. Ο χώρος εκσυγχρονίστηκε αισθητικά και λειτουργικά με τη διαχείριση της βλάστησης και την αποκατάσταση της εσωτερικής κρήνης, ενώ η εμπειρία του επισκέπτη αναβαθμίστηκε ριζικά με την τοποθέτηση δίγλωσσων πινακίδων πληροφόρησης και της εφαρμογής συστήματος ακουστικής ξενάγησης μέσω QR-CODE. Το έργο, προϋπολογισμού 800.000 ευρώ, από πόρους του Περιφερειακού Επιχειρησιακού Προγράμματος «Δυτική Ελλάδα»- ΕΣΠΑ 2021-2027, υλοποιήθηκε με αυτεπιστασία από τη Γενική Διεύθυνση Αρχαιοτήτων και Πολιτιστικής Κληρονομιάς και τις συναρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου Πολιτισμού.

Ο Κήπος των Ηρώων αποτελεί τον χώρο ταφής των νεκρών στη διάρκεια της πολιορκίας, δεδομένου ότι το νεκροταφείο βρισκόταν εκτός των τειχών της πολιορκούμενης πόλης. Ήδη από το 1830 -και τη σταδιακή εκ νέου οίκηση και ανοικοδόμηση της πόλης- ο κυβερνήτης Ιωάννης Καποδίστριας αποφασίζει τη μετατροπή του χώρου στον Κήπο των Ηρώων, κάτι το οποίο δεν θα καταφέρει να πραγματώσει. Είχε προηγηθεί, έναν χρόνο πριν, η συγκέντρωση των οστών των αγωνιστών σε έναν μεγάλο σωρό, πλησίον του ναού του Αγίου Νικολάου, με σκοπό τη μελλοντική ανέγερση του τύμβου.

Το 1838, στις 18 Οκτωβρίου, παρουσία των βασιλέων Όθωνος και Αμαλίας, θα πραγματοποιηθεί επίσημη επικήδεια πομπή για την συμβολική μετακομιδή των λειψάνων και η καθαγίαση του χώρου. Το αρτισύστατο ελληνικό κράτος που αγωνίζεται να ανασυγκροτηθεί, μετά από σχεδόν δώδεκα χρόνια ένοπλων συγκρούσεων, δεν ξεχνά τους πεσόντες στον αγώνα για την ελευθερία, αποδίδοντας τη δέουσα τιμή. Στις δεκαετίες που θα ακολουθήσουν ο Κήπος θα δενδροφυτευθεί και θα διαμορφωθεί, για να αναδειχθεί στο πιο έκτυπο σύμβολο μιας από τις ηρωικότερες σελίδες της Παλιγγενεσίας, αποτελώντας τον πυρήνα των τακτικών εκδηλώσεων και τη σιωπηλή ενσάρκωση της ιστορικής μνήμης.