Ερημώνουν οι δήμοι λόγω δημογραφικού

Άμεσες λύσεις και βιώσιμες παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση του δημογραφικού προβλήματος ψάχνει και η ΚΕΔΕ, αφού σύμφωνα με την τελευταία έρευνα του Ινστιτούτου Τοπικής Αυτοδιοίκησης, τουλάχιστον 117 δήμοι σε όλη τη χώρα κινδυνεύουν να ερημώσουν.

Για τα νέα στοιχεία που φανερώνουν τις διαστάσεις ενός ολοένα και εντεινόμενου προβλήματος, ο πρόεδρος του Ινστιτούτου και δήμαρχος Παπάγου-Χολαργού, Ηλίας Αποστολόπουλος, κρούει για μία ακόμη φορά των κώδωνα του κινδύνου που απειλεί την ίδια την ύπαρξη των τοπικών κοινωνιών.

Σύμφωνα με τη μελέτη του ΙΤΑ, 117 δήμοι της χώρας βρίσκονται σε κατάσταση «δημογραφικής ευαλωτότητας».

Όπως τόνισε, αναφερόμενος στα ευρήματα, ο Ηλίας Αποστολόπουλος, πάνω από τα δύο τρίτα των δήμων έχουν καταγράψει συρρίκνωση πληθυσμού, με πολλές περιοχές να γερνούν με ταχύτερο ρυθμό από τον εθνικό μέσο όρο.

«Αν δεν υπάρξουν στοχευμένες παρεμβάσεις, αρκετοί μικροί δήμοι κινδυνεύουν να αδειάσουν», είπε χαρακτηριστικά.

Η μελέτη φέρνει στο φως δύο βασικά στοιχεία:

Αφενός, τη μείωση κατά 500.000 κατοίκους μέσα σε μία δεκαετία και αφετέρου τη σημαντική υποχώρηση στις γεννήσεις, με 45.000 λιγότερες εγγραφές παιδιών στην Α’ Δημοτικού τα τελευταία χρόνια.

Τα στοιχεία αυτά συνδέονται άμεσα με τη γήρανση του πληθυσμού, αλλά και με τη μετακίνηση νέων ανθρώπων προς τα μεγάλα αστικά κέντρα ή το εξωτερικό, δημιουργώντας ένα εκρηκτικό μείγμα για την περιφέρεια.

Για το λόγο αυτό, σύμφωνα με τον Η. Αποστολόπουλο, η Τοπική Αυτοδιοίκηση πρέπει να αναλάβει πιο ενεργό ρόλο στη διαχείριση του προβλήματος.

Μεταξύ των προτάσεων που παρουσιάστηκαν:

Να δοθούν κίνητρα εγκατάστασης νέων ζευγαριών σε μικρούς δήμους, με παροχή στέγης ή φορολογικές ελαφρύνσεις.

Να ενισχυθούν οι υποδομές παιδικής φροντίδας και φροντίδας ηλικιωμένων.

Να αναπτυχθούν συνεργασίες μεταξύ δήμων για κοινές κοινωνικές και αναπτυξιακές δράσεις και.

Να αξιοποιηθούν τα Ευρωπαϊκά προγράμματα για την ενίσχυση της τοπικής οικονομίας.

Στη  πράξη, το μέγεθος του δημογραφικού φαίνεται και από στοιχεία, όπως σχολεία που κλείνουν, υποδομές που απαξιώνονται και υπηρεσίες που συρρικνώνονται.

Επίσης, στη μελέτη υπογραμμίζεται ότι χωρίς συντονισμένη εθνική και τοπική στρατηγική, το δημογραφικό θα εξελιχθεί σε δομικό εμπόδιο για την ανάπτυξη της χώρας.

Με στόχο την άμεση αντιμετώπιση του προβλήματος, οι προτάσεις του ΙΤΑ προβλέπουν μια νέα μορφή τοπικής πολιτικής με επίκεντρο τον πολίτη και χαρακτηριστικά την:

αποκέντρωση πόρων,

στήριξη οικογενειών,

ανασχεδιασμό των υποδομών στις μικρές κοινότητες.

Τέλος, αναφερόμενος στο θέμα των βιώσιμων και εφαρμόσιμων λύσεων, ο πρόεδρος του ΙΤΑ σημειώνει:

«Η λύση δε θα έρθει μόνο από την Αθήνα. Οι τοπικές κοινωνίες πρέπει να έχουν εργαλεία και αυτονομία για να κρατήσουν ζωντανό τον τόπο τους».‍